Gustav Klimt, Δανάη 1907,Galerie Wurthle
Δύο σπουδαίοι ζωγράφοι με μια ιδιαίτερα στενή σχέση που σχολιάστηκαν πολύ στην εποχή τους για την προτίμηση τους στην ερωτική τέχνη. Ο Gustav Klimt σπουδαίος Aυστριακός ζωγράφος και ο Egon Schiele, παιδί θαύμα και μαθητής του Klimt.
Ο Gustav Klimt, πολύ διάσημος Αυστριακός ζωγράφος, ήταν ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του κινήματος της Απόσχισης της Βιέννης, διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της Αρτ Νουβό. Όμως, ο Klimt ήταν και μια ιδιαίτερη καλλιτεχνική προσωπικότητα. Όταν εργαζόταν ή χαλάρωνε στο σπίτι του, φορούσε σανδάλια και μια μακριά ρόμπα χωρίς εσώρουχα. Απέφευγε την καφετέρια και σπάνια κοινωνικοποιούταν με άλλους καλλιτέχνες. Αν και ήταν πολύ δραστήριος σεξουαλικά, διατήρησε τις υποθέσεις του διακριτικά και απέφυγε τα προσωπικά σκάνδαλα. Τα περισσότερα μοντέλα του τα υποχρέωνε να αυνανίζονται μπροστά του για να αποτυπώσει τον γυναικείο οργασμό στους πίνακές του. Ίσως γι αυτό και πολλοί από αυτούς θεωρήθηκαν άσεμνοι. Θαύμαζε τον δυναμισμό που έβγαινε μέσα από μια γυναικεία ψυχή. Θεωρούσε μάλιστα τις λεσβίες πρότυπο γυναίκας και τις ζωγράφιζε πολύ συχνά αγκαλιασμένες σε πολλά υποσχόμενες στάσεις.
Περίπου το 1894, ο Klimt ανέλαβε να φιλοτεχνήσει τους τοίχους και την οροφή της Μεγάλης Αίθουσας του Πανεπιστημίου της Βιέννης. Οι τρεις πίνακες που ολοκλήρωσε ο Klimt, Φιλοσοφία, Ιατρική και Νομική, θεωρήθηκαν από πολλούς σκανδαλώδεις, κυρίως εξαιτίας του έντονου ερωτικού στοιχείου τους, ενώ ο ίδιος ο ζωγράφος κατηγορήθηκε ως «πορνογράφος», με αποτέλεσμα να μην χρησιμοποιηθούν στη διακόσμηση της οροφής. Το έργο αποτέλεσε την τελευταία δημόσια ανάθεση που ανέλαβε. Σήμερα, τα έργα αυτά μας είναι γνωστά από ασπρόμαυρες φωτογραφίες τους και μία αντιγραφή λεπτομέρειας της Ιατρικής (Υγεία), αφού καταστράφηκαν από τα SS στα τέλη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Ο Egon Schiele στα 16 του, μόλις, χρόνια στάλθηκε να σπουδάσει στην Σχολή Καλών Τεχνών της Βιέννης, ήταν ο νεότερος σπουδαστής που έγινε ποτέ δεκτός, ωστόσο σε ένα χρόνο την εγκατέλειψε. Οι κανόνες τον περιόριζαν. Ο ίδιος είχε πει αργότερα: «Το να περιορίσεις τον καλλιτέχνη είναι έγκλημα, είναι σαν να δολοφονείς την βλαστάνουσα ζωή». Ζήτησε καταφύγιο κοντά στον Gustav Klimt, τον οποίο θαύμαζε πολύ. Έγινε προστατευόμενός του και εκείνος τον εισήγαγε στο Ζεστενιονισμό (από το γερμανικό Sezession: απόσχιση), μια ομάδα Βιεννέζων καλλιτεχνών που αντιτασσόταν στον συντηρητισμό και τους κανόνες της Ακαδημίας. Η ομάδα αυτή αποτελεί περίπτωση ανάλογη των Ιμπρεσιονιστών στη Γαλλία. Προσπαθούσαν να αποτινάξουν τον ιστορικισμό και να εκθέσουν το έργο τους συλλογικά σε έναν χώρο που χτίστηκε αποκλειστικά γι αυτό το λόγο. Επηρεάστηκε καλλιτεχνικά από τον μέντορά του τον Gustav Klimt, ο οποίος τον γνώρισε στους κύκλους του, στα μοντέλα και τον μύησε στην δουλειά άλλων καλλιτεχνών, όπως ο Van Gogh, ο Edvard Munch, και ο Jan Toorop. Δάσκαλος και μαθητής μοιράζονταν, επίσης, και την αγάπη τους για τις γυναίκες. Ο Klimt είναι αυτός που τον εισήγαγε στην ερωτική ζωγραφική.
Απελευθερωμένος από τους περιορισμούς της Ακαδημίας ο Schiele άρχισε να ανακαλύπτει όχι μόνο την ανθρώπινη μορφή αλλά και την ανθρώπινη σεξουαλικότητα. Η προκλητικά ρεαλιστική απεικόνιση στα έργα του ήταν συχνά ενοχλητική. Το 1911, γνώρισε τη 17χρονη Valerie (Wally) Neuzil που ζούσε μαζί του στην Βιέννη και πόζαρε ως μοντέλο του. Ήταν πρότερα μοντέλο του Klimt και λέγεται ότι ήταν και ερωμένη του. Μαζί αποφάσισαν να μετακομίσουν στην γενέτειρα της μητέρας του, το Krumau στην νότια Βοημία, σύντομα όμως η παρουσία τους εκεί έφερε αντιδράσεις, τόσο για τον τρόπο ζωής τους, όσο και διότι χρησιμοποιούσε νεαρά κορίτσια ως μοντέλα του. Τον Απρίλιο 1912, όντας πλέον στα προάστια της Βιέννης, συνελήφθη γιατί αποπλάνησε ένα νεαρό κορίτσι και του κατασχέθηκαν περίπου 100 έργα λόγω πορνογραφικού περιεχομένου. Καταδικάστηκε μόνο για έκθεση προκλητικών πινάκων σε χώρο προσβάσιμο σε παιδιά και κατά τις συνολικά 25 μέρες κράτησής του δημιούργησε περίπου 12 πίνακες για τις συνθήκες κράτησής σε φυλακή.
Ο Egon Schiele πέθανε πολύ νέος, μόλις στα 28 του χρόνια 3 μέρες μετά το θάνατο της 6 μηνών εγκύου γυναίκας του, καθώς είχε προσβληθεί από την Ισπανική γρίπη. Άφησε, όμως, πίσω του ένα σπουδαίο έργο με περίπου 300 πίνακες και σκίτσα.
I do not deny that I have made drawings and watercolors of an erotic nature. But they are always works of art. Are there no artists who have done erotic pictures?
Egon Schiele
